Trump’ın Adaylığının Engellenmesi Anayasa’ya Aykırı!

“Bir grup Colorado seçmeni, Anayasa’nın On Dördüncü Değişikliğinin 3. Bölümünün, bu yılki seçimlerde Cumhuriyetçi Parti’nin Başkan adaylığını isteyen eski Başkan Donald J. Trump’ın yeniden Başkan olmasını yasakladığını iddia ediyor. Colorado Yüksek Mahkemesi bu iddiayı kabul etti. Colorado Eyalet Sekreterliği’nin eski Başkan’ı Eyalet’teki Cumhuriyetçi önseçim oy pusulasından çıkarmasına ve Colorado seçmenlerinin Trump için kullanabilecekleri oyları dikkate almamasına karar verdi.

Eski Başkan Trump bu karara çeşitli gerekçelerle itiraz etmektedir. Anayasa, federal yetkililere ve adaylara karşı 3. Bölümün uygulanmasından Eyaletler yerine Kongre’yi sorumlu tuttuğu için, kararı bozuyoruz.”

ABD Yüksek Mahkemesi’nin 4 Mart 2024 tarihinde yayınlanan Trump v. Anderson kararı, bu şekilde başlıyor. ABD tarihinin tartışmalı seçimlerinden birisi olmaya doğru giden 2024 seçimlerinde Trump’ın önünü açan bu Yüksek Mahkeme kararı ile artık Trump’ın seçime katılmasını yargı kararlarıyla engelleme çabası tamamıyla boşa çıkmış oldu.

Colorado eyaleti Yüksek Mahkemesi’nin oy çokluğuyla aldığı kararı, Trump’ın başvurusu üzerine inceleyen ABD Yüksek Mahkemesi, oy birliğiyle aldığı kararla (6’ı cumhuriyetçi, 3’ü demokrat, toplam 9 yargıç) Eyalet yönetimlerinin bu içerikte bir karar alma yetkilerinin bulunmadığını kabul etti. ABD kamuoyu tarafından merakla beklenen bu kararın etkilerini zaman içerisinde göreceğiz. Ancak, paylaşılan karar metninin hukuki değerlendirmeler için önemli olduğunu düşünerek, Kararrın esas kısmını aşağıda sunuyoruz.

SUPREME COURT OF THE UNITED STATES

No. 23–719 DONALD J. TRUMP, PETITIONER v. NORMA ANDERSON, ET AL.

ON WRIT OF CERTIORARI TO THE SUPREME COURT OF COLORADO

[March 4, 2024]

Trump v. Anderson kararı

Bir grup Colorado seçmeni, Anayasa’nın On Dördüncü Değişikliğinin 3. Bölümünün, bu yılki seçimlerde Cumhuriyetçi Parti’nin Başkan adaylığını isteyen eski Başkan Donald J. Trump’ın yeniden Başkan olmasını yasakladığını iddia ediyor. Colorado Yüksek Mahkemesi bu iddiayı kabul etti. Colorado Eyalet Sekreterliği’nin eski Başkan’ı Eyalet’teki Cumhuriyetçi önseçim oy pusulasından çıkarmasına ve Colorado seçmenlerinin Trump için kullanabilecekleri oyları dikkate almamasına karar verdi.

Eski Başkan Trump bu karara çeşitli gerekçelerle itiraz etmektedir. Anayasa, federal yetkililere ve adaylara karşı 3. Bölümün uygulanmasından Eyaletler yerine Kongre’yi sorumlu tuttuğu için, kararı bozuyoruz.

I

Geçtiğimiz Eylül ayında, 5 Mart 2024 Colorado ön seçimlerinden yaklaşık altı ay önce, dört Cumhuriyetçi ve iki bağımsız Colorado seçmeni, Colorado eyalet mahkemesinde eski Başkan Trump ve Colorado Dışişleri Bakanı Jena Griswold aleyhine bir dilekçe sundu. Davalılar olarak adlandırdığımız bu seçmenler, eski Başkan Trump’ın 2020 Başkanlık seçimlerindeki yenilgisinin ardından, 6 Ocak 2021’de Kongre seçim sonuçlarını onaylamak üzere toplanırken Kongre binasına giren kalabalığı kasıtlı olarak örgütleyip kışkırtarak iktidarın barışçıl bir şekilde devredilmesini engellediklerini iddia etmektedirler. Davalılara göre bu eylemlerin bir sonucu da, eski Başkan Trump’ın anayasal olarak yeniden Başkan olarak görev yapmaya uygun olmamasıdır.

Teorileri, On Dördüncü Değişikliğin 3. Bölümüne dayanmaktadır. 3. Bölüm şunu öngörmektedir:

“Daha önce Kongre üyesi veya Birleşik Devletler memuru veya herhangi bir Eyalet yasama organı üyesi veya herhangi bir Eyaletin yürütme veya yargı görevlisi olarak Birleşik Devletler Anayasasını destekleyeceğine dair yemin etmiş olup da, bu Anayasaya karşı ayaklanma veya isyana karışmış veya bu Anayasanın düşmanlarına yardım veya yataklık etmiş olan hiç kimse Kongrede Senatör veya Temsilci veya Başkan ve Başkan Yardımcısı seçmeni olamaz veya Birleşik Devletler veya herhangi bir Eyalette sivil veya askeri herhangi bir görev alamaz. Ancak Kongre, her iki Meclisin üçte ikisinin oyuyla bu tür bir engellemeyi kaldırabilir.”

Davalılara göre 3. Bölüm eski Başkan için geçerlidir çünkü 2017’de Başkanlık yemini ettikten sonra, iktidarı elinde tutmak için 6 Ocak’ta Kongre Binası’nın ihlal edilmesini kasıtlı olarak teşvik etmiştir. Bu nedenle kendisinin nitelikli bir aday olmadığını ve sonuç olarak Colorado eyalet sekreterinin kendisini ön seçim oy pusulasına koyamayacağını iddia ediyorlar. Bakınız Colo. Rev. Stat. §§1-1-113(1), 1-4- 1101(1), 1-4-1201, 1-4-1203(2)(a), 1-4-1204 (2023).

Beş gün süren duruşmanın ardından eyalet Bölge Mahkemesi, eski Başkan Trump’ın 3. Bölüm anlamında “ayaklanmaya karıştığını” tespit etti, ancak yine de davalıların dilekçesini reddetti. Mahkeme, 3. Bölümün uygulanamayacağına, çünkü 3. Bölümün ismen bahsetmediği Başkanlığın “Birleşik Devletlere bağlı bir makam” olmadığına ve Başkanın bu hüküm anlamında bir “Birleşik Devletler memuru” olmadığına karar verdi. Bakınız App. to Pet. for Cert. 184a-284a

Aralık ayında Colorado Yüksek Mahkemesi 4’e karşı 3 oyla kısmen bozdu ve kısmen onayladı. Bölge Mahkemesinin esas kararını bozan çoğunluk, 3. Bölümün amaçları doğrultusunda, Başkanlığın Birleşik Devletlere bağlı bir makam olduğu ve Başkanın Birleşik Devletlerin bir memuru olduğu sonucuna vardı. Mahkeme, (1) Colorado Seçim Kanunu’nun davalıların 3. Bölüme dayalı itirazına izin verdiğine; (2) 3. Bölüm kapsamındaki diskalifiyelerin eklenmesi için Kongre’nin uygulama mevzuatı çıkarmasına gerek olmadığına; (3) siyasi soru doktrininin eski Başkan Trump’ın uygunluğunun yargısal denetimini engellemediğine karar vererek aksi yönde karar verdi; (4) Bölge Mahkemesinin 6 Ocak olaylarına ilişkin Kongre Raporunun bazı bölümlerini delil olarak kabul ederek takdir yetkisini kötüye kullanmadığına; (5) Bölge Mahkemesinin bu olayların bir “ayaklanma” teşkil ettiği ve eski Başkan Trump’ın bu ayaklanmaya “karıştığı” sonucuna vararak hata yapmadığına; ve (6) eski Başkan Trump’ın 6 Ocak’ta Kongre binasını basan kalabalığa yaptığı konuşmanın Birinci Değişiklik tarafından korunmadığına karar vermiştir. Bkz. id., at 1a-114a.

Colorado Yüksek Mahkemesi bu doğrultuda Bakan Griswold’a “Başkan Trump’ın adını 2024 başkanlık ön seçim oy pusulasında listelememesi” veya “onun için kullanılan oyları saymaması” emrini verdi. Id., at 114a. Baş Yargıç Boatright ile Yargıçlar Samour ve Berkenkotter muhalefet şerhi koymuşlardır. Id., at 115a 124a, 125a-161a, 162a-183a.
Colorado Yüksek Mahkemesi’nin görüşüne göre, karar otomatik olarak bu Mahkeme’nin incelemesine kadar durdurulmuştur. Bkz. id., 114a. Eski Başkan Trump’ın tek bir soruyu gündeme getiren temyiz dilekçesini kabul ettik: “Colorado Yüksek Mahkemesi, Başkan Trump’ın 2024 başkanlık ön seçim oy pusulasından çıkarılmasına karar vererek hata mı yaptı?” Bkz. 601 U. S. ___ (2024). Öyle olduğu sonucuna vararak, şimdi tersine çeviriyoruz.

II

Kongre tarafından 1866 yılında önerilen ve 1868 yılında Eyaletler tarafından onaylanan On Dördüncü Değişiklik, “federal gücü eyalet özerkliği pahasına genişletmiş” ve böylece “Anayasa tarafından belirlenen eyalet ve federal güç dengesini temelden değiştirmiştir.” Seminole Tribe of Fla. v. Florida, 517 U. S. 44, 59 (1996); ayrıca bkz. Ex parte Virginia, 100 U. S. 339, 345 (1880). Örneğin, Değişikliğin 1. Bölümü, Devletlerin “herhangi bir kişiyi kanuni süreç olmaksızın hayatından, özgürlüğünden veya mülkiyetinden mahrum bırakmasını” veya “herhangi bir kişiye … kanunların eşit şekilde korunmasını inkar etmesini” yasaklamaktadır. Ve 5. Bölüm Kongre’ye bu yasakları, Değişikliğin diğer hükümleriyle birlikte, “uygun yasalarla” uygulama “yetkisi” vermektedir.

Değişikliğin 3. Bölümü de aynı şekilde eyalet özerkliğini kısıtlamaktadır, ancak farklı yollarla. İç Savaş sonrasında eski Konfederasyonların iktidara geri dönmesini engelleyerek kalıcı bir Birliğin sağlanmasına yardımcı olmak üzere tasarlanmıştır. Bkz. örneğin, Cong. Globe, 39th Cong., 1st Sess., 2544 (1866) (Temsilci Stevens’ın, uygun anayasal reformlar yapılmadığı takdirde “bağıran ayrılıkçıların ve tıslayan bakır kafalıların” Mecliste koltuk sahibi olacağı uyarısı); id., 2768 (Senatör Howard’ın, diskalifiye hükmü olmadığı takdirde “tamamen sadakatsiz unsurlardan oluşan” bir Eyalet Yasama Meclisi ihtimalinden yakınan açıklaması). Bölüm 3, “bir zamanlar Birleşik Devletler Anayasasını desteklemek için yemin ettikten sonra Birleşik Devletler Hükümetine karşı isyan edenleri” görevden men ederek böyle bir yeniden dirilişi önlemeyi amaçlıyordu. Cong. Globe, 41st Cong., 1st Sess., 626 (1869) (Senatör Trumbull’un beyanı).

3. Bölüm, herkese hak tanımaktan ziyade, belirli kişilere önleyici ve ağır bir ceza – geniş bir yelpazedeki görevlerden men edilme – uygulayarak işlemektedir. Bu nedenle, Baş Yargıç Chase’in vardığı ve Colorado Yüksek Mahkemesi’nin de kabul ettiği gibi, hükmün “hangi belirli bireyleri kapsadığını tespit etmek” gereklidir. App. to Pet. for Cert. 53a (Griffin’s Case, 11 F. Cas. 7, 26 (No. 5,815) (CC Va. 1869) (Chase, Circuit Justice)). Chase, “bu tespiti gerçekleştirmek ve etkili sonuçlar elde etmek için, az ya da çok resmi olan yargılamaların, kanıtların, kararların ve kararların uygulanmasının vazgeçilmez olduğunu” açıklamaya devam etmiştir. Id., at 26. Colorado Yüksek Mahkemesi de “diskalifiyenin bir anlam ifade etmesi için” 3. Bölümün belirli bir kişi için geçerli olduğuna dair bir tür “tespit” olması gerektiği sonucuna varmıştır. App. to Pet. for Cert. 53a.

Anayasa, Kongre’ye bu tespitlerin nasıl yapılacağını belirleme yetkisi vermektedir. İlgili hüküm, Kongre’ye, elbette yargı denetimine tabi olmak üzere, On Dördüncü Değişikliği “uygulamak” için “uygun yasaları” çıkarma yetkisi veren 5. Bölümdür. Bakınız Boerne Şehri v. Flores, 521 U. S. 507, 536 (1997). Ya da Senatör Howard’ın Değişikliğin çerçevesinin çizildiği dönemde ifade ettiği gibi, 5. Bölüm “Kongre’ye, gelecek için, değişikliğin tüm bölümlerinin iyi niyetle uygulanmasını sağlama sorumluluğunu yüklemektedir.” Cong. Globe, 39th Cong., 1st Sess., at 2768

Kongre’nin 5. Bölüm yetkisi, 3. Bölüm söz konusu olduğunda kritik önem taşımaktadır. Nitekim Senatör Trumbull, onaylanmasının üzerinden bir yıldan az bir süre geçtikten sonra yaptırım yasası üzerine yapılan bir tartışma sırasında “[3. Bölüme] rağmen . . yüzlerce kişi [Bölüm 3] hükümlerini ihlal ederek [görevde] bulunuyordu”. Cong. Globe, 41st Cong., 1st Sess., at 626. Trumbull, Anayasa’nın diskalifiyeyi “uygulamak için hiçbir araç sağlamadığını” ve “Anayasa’da benimsenen temel yasayı yürürlüğe koymak için bir yasa tasarısı” gerektirdiğini belirtti. Ibid. Trumbull’un savunduğu yaptırım mekanizması daha sonra 1870 tarihli Yürütme Yasasının bir parçası olarak, “[On Dördüncü] Değişikliğin 5. Maddesinin verdiği yetkiye istinaden” yürürlüğe girmiştir. General Building Contractors Assn., Inc. v. Pennsylvania, 458 U. S. 375, 385 (1982); bkz. 16 Stat. 143-144.

Bu dava, Kongre’nin yanı sıra Devletlerin de 3. Bölümü uygulayıp uygulayamayacağı sorusunu gündeme getirmektedir. Devletlerin, devlet görevinde bulunan veya bulunmaya teşebbüs eden kişileri diskalifiye edebileceği sonucuna varıyoruz. Ancak Eyaletlerin Anayasa uyarınca federal makamlar, özellikle de Başkanlık ile ilgili olarak 3. Bölümü uygulama yetkisi yoktur.
“Federal sistemimizde, Ulusal Hükümet sadece sınırlı yetkilere sahiptir; Eyaletler ve halk geri kalanını elinde tutar.” Bond v. United States, 572 U. S. 844, 854 (2014). Elde tutulan bu yetkiler arasında bir Eyaletin “kendi yönetim süreçlerini düzenleme” yetkisi de bulunmaktadır. Alden v. Maine, 527 U. S. 706, 752 (1999). Özellikle, Eyaletler “kendi memurlarının niteliklerini belirleme yetkisine” ve “Birleşik Devletler Anayasası tarafından açıkça öngörülmediği sürece, dış müdahalelerden uzak bir şekilde … seçilme şekillerine” sahiptir. Taylor v. Beckham, 178 U. S. 548, 570-571 (1900). On Dördüncü Değişiklik eyaletlerin yetkilerini kısıtlasa da, hiçbir hükmü bu geleneksel yetkiyi eyaletlerden açıkça geri almamaktadır. Ve On Dördüncü Değişikliğin onaylanmasından sonra, Eyaletler bu yetkiyi eyalet tüzüklerine uygun olarak eyalet memurlarını diskalifiye etmek için kullanmıştır. Bkz. örneğin Worthy v. Barrett, 63 N. C. 199, 200, 204 (1869) (seçilmiş ilçe şerifi); State ex rel. Sandlin v. Watkins, 21 La. Ann. 631, 631-633 (1869) (eyalet yargıcı).

Ancak yönetim üzerindeki bu yetki federal makam sahiplerini ve adaylarını kapsamamaktadır. Federal görevliler “varlıklarını ve işlevlerini halkın bir kısmının değil tamamının birleşik sesine borçlu olduklarından”, seçilmeleri ve nitelikleri üzerindeki yetkiler özellikle “Eyaletler tarafından saklı tutulmak yerine onlara devredilmelidir.” U. S. Term Limits, Inc. v. Thornton, 514 U. S. 779, 803-804 (1995) (1 J. Story, Commentaries on the Constitution of the United States §627, s. 435 (3d ed. 1858)’den alıntı). Ancak Anayasa’da hiçbir şey eyaletlere federal makam sahipleri ve adaylarına karşı 3. Bölümü uygulama yetkisi vermemektedir.

İlk olarak, davalılar bile Anayasa’nın Eyaletlere 3. Bölümü ihlal edebilecek federal makam sahiplerini bir şekilde görevden alma yetkisi verdiğini iddia etmemektedir. Böyle bir yetki, “Anayasa’nın ‘Genel Hükümetin ilgili Eyaletler tarafından herhangi bir kontrolden tamamen bağımsızlığını’ garanti ettiği” ilkesine aykırı olacaktır. Trump v. Vance, 591 U. S. 786, 800 (2020) (Farmers and Mechanics Sav. Bank of Minneapolis v. Minnesota, 232 U. S. 516, 521 (1914)). Aslında, bu ilkeyle tutarlı olarak, Eyaletler federal yetkililere karşı mandamus emri çıkarma veya federal gözaltındaki kişilere habeas corpus izni verme konusunda daha az yetkiye sahiptir. Bkz. McClung v. Silliman, 6 Wheat. 598, 603-605 (1821); Tarble’s Case, 13 Wall. 397, 405-410 (1872).
Davalılar yine de Devletlerin federal makam adaylarına karşı 3. Bölümü uygulayabileceğini savunmaktadır. Ancak On Dördüncü Değişikliğin metni, kendi yüzünde, Devletlere böyle bir yetkiyi açıkça devretmemektedir. Değişikliğin hükümleri sadece Kongre tarafından uygulanmasından bahsetmektedir ki Kongre, 5. Bölüm uyarınca yasama yoluyla Değişikliği uygulama yetkisine sahiptir.

Değişikliğin maddi hükümlerinin “devlet otoritesine önemli sınırlamalar getirdiği” göz önünde bulundurulduğunda, bu durum pek de şaşırtıcı değildir. Fitzpatrick v. Bitzer, 427 U. S. 445, 456 (1976). Değişiklik uyarınca, Devletler ayrıcalıkları veya dokunulmazlıkları kısıtlayamaz, adil yargılama olmaksızın kişileri yaşamdan, özgürlükten veya mülkiyetten mahrum bırakamaz, eşit korumayı reddedemez veya erkek sakinleri oy kullanma hakkından mahrum bırakamaz (bu nedenle Mecliste daha az temsile maruz kalmadan). Bkz. 14. Madde, §§1, 2. Öte yandan, On Dördüncü Değişiklik, Değişiklik hükümlerini Eyaletlere karşı uygulamak üzere Kongre’ye yeni bir yetki vermektedir. Bu Değişikliği, Eyaletlere bir adayı federal görev için diskalifiye etme yetkisi -daha az olmamak üzere- verdiği şeklinde okumak tutarsız olacaktır.

Bu tür bir yetkilendirmenin diğer tek makul anayasal kaynakları, sırasıyla Kongre ve Başkanlık seçimlerini yürütme ve düzenleme yetkisini Devletlere veren Seçim ve Seçmen Maddeleridir. Bkz. I, §4, cl. 1; Art. II, §1, cl. 2.1 Ancak bu Maddelerin Eyaletlere 3. Bölümü federal makam sahipleri ve adaylarına karşı uygulama yetkisini zımnen verdiğini düşünmek için çok az neden vardır. Eyaletlere bu yetkinin verilmesi, On Dördüncü Değişikliğin federal ve eyalet güçleri arasındaki yeniden dengelemesini tersine çevirecektir.

Bölüm 3’ün metni bu sonuçları güçlendirmektedir. Son cümlesi Kongre’ye her iki meclisin üçte iki oyuyla 3. Bölüm’deki herhangi bir “engeli” “kaldırma” yetkisi vermektedir. Metin bu yetkiye herhangi bir sınırlama getirmemektedir ve davalıların da kabul ettiği gibi Kongre bu yetkiyi her zaman kullanabilir. Bkz. Davalıların Özeti 50. Aslında, tarihsel olarak, Kongre bazen halkın seçtiği adaylardan bazılarının göreve gelebilmesini sağlamak için bu af yetkisini seçim sonrasında kullanmıştır.2 Ancak, eğer Eyaletler adayların ilk etapta aday olmalarını engelleyerek 3. Bölümü uygulamakta özgür olsalardı, Kongre, kararının mevcut seçim döngüsü üzerinde herhangi bir etkisi olmasını istiyorsa, oylama başlamadan önce engelleri kaldırma yetkisini kullanmak zorunda kalacaktı. Belki de bir Devlet, kendi devlet daireleri üzerindeki “münhasır” egemenlik yetkisini kullanırken Kongre yetkisini bu şekilde zorlayabilir. Taylor, 178 U. S., 571. Ancak Anayasa’nın eyaletlere federal makam adayları ile ilgili olarak kongre yetkisine böyle bir yük getirme yetkisi verdiğini varsaymak mantıksızdır. Cf. McCulloch v. Maryland, 4 Wheat. 316, 436 (1819) (“Eyaletlerin … Kongre tarafından çıkarılan anayasal yasaların işleyişini geciktirme, engelleme, zorlaştırma ya da herhangi bir şekilde kontrol etme yetkisi yoktur”).

Davalılar, On Dördüncü Değişikliğin onaylanmasını takip eden yıllarda federal makam sahiplerine veya adaylarına karşı 3. Bölümün devlet tarafından uygulanmasına ilişkin herhangi bir gelenek de tanımlamamıştır.3 Bu tür bir tarihsel emsal eksikliği, genellikle iddia edilen yetkiyle ilgili “ciddi bir anayasal sorunun” “anlamlı bir göstergesidir”. United States v. Texas, 599 U. S. 670, 677 (2023) (Free Enterprise Fund v. Public Company Accounting Oversight Bd., 561 U. S. 477, 505 (2010) kararından alıntı). Ve burada özellikle anlamlı bir işarettir, çünkü belirtildiği gibi, Devletler On Dördüncü Değişikliğin onaylanmasının ardından kişileri devlet görevlerinden diskalifiye etmiştir. Federal makamlarla değil ama eyalet makamlarıyla ilgili bu diskalifiye modeli, Eyaletlerin ikincisiyle ilgili yaptırım gücünden yoksun olduğuna dair “genel bir anlayışa dair ikna edici kanıtlar” sunmaktadır. U. S. Term Limits, 514 U. S., at 826.

Bunun yerine, 3. Bölüm’ü müstakbel veya mevcut federal makam sahipleri açısından uzun süredir yürürlüğe koyan Kongre’dir. Değişikliğin onaylanmasından kısa bir süre sonra Kongre 1870 tarihli Yürürlük Yasasını çıkarmıştır. Bu Yasa, federal bölge savcılarına, 3. Bölümü ihlal ederek yasama dışı görevlerde bulunan kişileri (federal veya eyalet) görevden almak için federal mahkemede hukuk davaları açma yetkisi vermiş ve 3. Bölümü ihlal ederek görevde bulunmayı veya bulunmaya teşebbüs etmeyi federal bir suç haline getirmiştir. §§14, 15, 16 Stat. 143-144 (yürürlükten kaldırıldı, 35 Stat. 1153-1154, 62 Stat. 992-993). Onaylamayı takip eden yıllarda, Meclis ve Senato, Madde I kapsamındaki benzersiz yetkilerini kullanarak, bazı müstakbel veya mevcut Üyelerin Bölüm 3 nedeniyle koltuklarını alamayacaklarını veya koruyamayacaklarını iddia eden itirazları karara bağladı. Maddeye bakınız. I, §5, cls. 1, 2; 1 A. Hinds, Precedents of the House of Representatives §§459 463, s. 470-486 (1907). Bölüm 3’ten önce gelen 1862 tarihli Müsadere Yasası, diskalifiyeyi uygulamak için etkili bir şekilde ek bir prosedür sağlamıştır. Bu yasa, diğer eylemlerin yanı sıra, ayaklanma veya isyana karışmayı, Birleşik Devletler’de görev yapmaktan men edilmeyle cezalandırılan federal bir suç haline getirmiştir. Bkz. §§2, 3, 12 Stat. 590. Bu hükümlerin halefi bugün de yürürlüktedir. Bkz. 18 U. S. C. §2383.

Ayrıca, federal makam sahipleri ve adaylarına karşı 3. Bölümün eyalet tarafından uygulanmasına izin verilmesi, bu yetkinin kapsamı hakkında ciddi soru işaretleri doğuracaktır. Bölüm 5, Bölüm 3’ü uygulayan kongre mevzuatını sınırlar, çünkü Bölüm 5 kesinlikle “iyileştiricidir”. City of Boerne, 521 U. S., 520. Bu sınırlamaya uymak için Kongre, ilgili hükmün yasakladığı belirli bir davranışı “düzeltmek veya önlemek için yasama planını uyarlamalıdır”. Florida Prepaid Postsecondary Ed. Expense Bd. v. College Savings Bank, 527 U. S. 627, 639 (1999). Bölüm 3, On Dördüncü Değişikliğin diğer hükümlerinden farklı olarak, bireylerin davranışlarını yasaklamaktadır. Kişilerin uygun bir yemin ettikten sonra göreve gelmelerini ve ardından ayaklanma veya isyana karışmalarını yasaklar, başka bir şeyi değil. Bölüm 3’ü uygulayan herhangi bir kongre mevzuatı, 1870 tarihli Yürütme Yasası ve §2383 gibi, bu davranışı önlemek veya düzeltmek ile “bu amaçla benimsenen araçlar” arasındaki “uyum ve orantılılığı” yansıtmalıdır. City of Boerne, 521 U. S., 520. Ne biz ne de davalılar, Kongre’nin 3. Bölümü uygulamak için çıkardığı başka bir yasadan haberdar değiliz. Bkz. Sözlü Tartışma Tr. 123.

Bununla birlikte, federal makam sahipleri ve adaylarına karşı 3. Bölüm’ün herhangi bir eyalet tarafından uygulanması, yalnızca ” Kongre’ye” yetki veren 5. Bölüm’den kaynaklanmayacaktır. Sonuç olarak, bu tür bir eyalet yaptırımının, kongre yaptırımının içtihatlarımıza göre yapabileceğinden daha geniş kapsamlı olduğu ileri sürülebilir. Ancak Anayasa’nın, federal makamlarla ilgili olarak 3. Bölümün nasıl uygulanması gerektiğine karar verme konusunda eyaletlere Kongre’den daha fazla yetki verdiği düşüncesi basitçe mantıksızdır.

Son olarak, Başkanlık ile ilgili olarak 3. Bölümün eyalet tarafından uygulanması daha yüksek endişelere yol açacaktır. “[B]ir Başkanlık seçimi bağlamında, devlet tarafından getirilen kısıtlamalar benzersiz derecede önemli bir ulusal çıkara işaret eder.” Anderson v. Celebrezze, 460 U. S. 780, 794-795 (1983) (dipnot atlanmıştır). Ancak, 3. Bölümün belirli bir Başkan adayının görev yapmasını engelleyip engellemediği sorusunun eyalet bazında çözümlenmesinin, “Başkan . . ülkedeki tüm seçmenleri temsil eder.” Id., 795 (vurgu eklenmiştir).

Aynı adayla ilgili çelişkili eyalet sonuçları, sadece esasa ilişkin farklı görüşlerden değil, aynı zamanda 3. Bölüm diskalifiye tespitlerini yapmak için gerekli olan işlemleri düzenleyen eyalet yasalarındaki farklılıklardan da kaynaklanabilir. Bazı eyaletler 3. Bölüm itirazının delillerin üstünlüğüne dayalı olarak başarılı olmasına izin verirken, diğerleri daha yüksek bir gösterge gerektirebilir. Bazı kanıtlar (alt mahkemelerin burada dayandığı Kongre Raporu gibi) bazı Eyaletlerde kabul edilebilirken diğerlerinde kabul edilemez olabilir. Belirli Devletlerde diskalifiye, hızlandırılmış hukuk davalarının aksine sadece cezai kovuşturma yoluyla mümkün olabilir. Gerçekten de, bazı Eyaletlerde – Colorado’dan (veya eyalet sekreterinin kısa süre önce eski Başkan Trump’ı ön seçim oy pusulasından çıkaran bir emir yayınladığı Maine’den) farklı olarak – uygun olmayan bir adayın oy pusulasından çıkarılmasına yönelik prosedürler hiç mevcut olmayabilir. Sonuç, aynı davranışa (ve hatta belki de aynı olgusal kayda) dayanarak tek bir adayın bazı Eyaletlerde uygunsuz ilan edilip diğerlerinde edilmemesi olabilir.

Eyalet uygulamalarından kaynaklanması muhtemel “yamalı bohça“, bir bütün olarak “Çerçevecilerin Ulusal Hükümet ile Birleşik Devletler halkı arasında çok kritik buldukları doğrudan bağı koparacaktır“. U. S. Term Limits, 514 U. S., at 822. Ancak bir Başkanlık seçiminde “her bir Eyalette kullanılan oyların etkisi, diğer Eyaletlerdeki çeşitli adaylar için kullanılan oylardan”- ya da bu durumda kullanılmasına izin verilmeyen oylardan- etkilenir.” Anderson, 460 U. S., 795. Gelişen bir seçim haritası, ülke genelinde seçmenlerin, partilerin ve Eyaletlerin davranışlarını farklı şekillerde ve farklı zamanlarda önemli ölçüde değiştirebilir. Ulus oy kullandıktan sonra 3. Bölümün uygulanmasına kalkışılırsa, bu aksaklık çok daha şiddetli olur ve milyonlarca kişinin oyunu geçersiz kılabilir ve seçim sonucunu değiştirebilir. Anayasa’da yer alan hiçbir hüküm, herhangi bir zamanda ya da farklı zamanlarda, Yemin Töreni’ne kadar ve belki de sonrasında ortaya çıkabilecek böyle bir kaosa katlanmamızı gerektirmemektedir.

XXX

Belirtilen nedenlerden dolayı, federal makam sahipleri ve adaylarına karşı 3. Bölümü uygulama sorumluluğu Eyaletlere değil Kongre’ye aittir. Bu nedenle Colorado Yüksek Mahkemesi’nin kararı geçerli olamaz.

Mahkemenin dokuz üyesinin tamamı bu sonuca katılmaktadır. Ayrı ayrı yazan meslektaşlarımız da bu görüşün bu sonuca ulaşmak için sunduğu gerekçelerin çoğuna katılmaktadır. Bkz. post, Bölüm I (SOTOMAYOR, KAGAN ve JACKSON’ın ortak görüşü); ayrıca bkz. post, s. 1 (BARRETT, J.’nin görüşü). Anladığımız kadarıyla, sadece 3. Bölümün kendine özgü işleyiş biçimini ve 5. Bölümün Kongre’ye bunu uygulama yetkisi verdiği gerçeğini dikkate almamıza itiraz ediyorlar. Eyaletlerin federal makamlarla ilgili olarak bu özel anayasal hükmü uygulama yetkisine sahip olmamasının tek nedeni bunlar değildir. Ancak bunlar önemli nedenlerdir ve bu davayı çözüme kavuşturan, bazı meslektaşlarımızın istediği gibi tek bir gerekçe değil, bu görüşte ortaya konan tüm nedenlerin birleşimidir. Bizim görüşümüze göre, bu gerekçelerin her biri, Mahkemenin oybirliğiyle aldığı kararın tam bir açıklamasını yapmak için gereklidir.

Colorado Yüksek Mahkemesi’nin kararı bozulmuştur.

Karar derhal yayınlanacaktır.

Bu şekilde emredilmiştir.

 

Not: Kararın çevirisi DeepL uygulaması ile yapılmıştır.

Benzer Yazılar

çevre hukuku atölyeleri
çevre hukuku atölyelerinin dördüncüsü
cumhuriyetçi yargıçlar kararlarıyla konuşuluyor
Sendikalı Kadın Çalışan Olmak
Yapay Zeka Çağında Avukatlık...
Akıllı İlaç Bedellerini Devlet Ödeyecek mi?
Derin Deniz Madenciliği İkilemi
Tutsaklığın Resim Hali
AİHM'den İklim Değişikliği İle İlgili Beklenen Kararlar
Temiz Hava Hakkı Mücadelesi Anayasa Mahkemesi’nde
Hasta, Hekim, Sistem İlişkisi: Hekimlerin Sorumluluğu ve Tıp Alanındaki Problemlerin Kısır Döngüsü
Çevre Hukuku Atölyeleri - V
Çin'de Hukuk ve Yerel Gücün Denetimi
Moda Sektöründe Tasarımların Korunması
Büyük Veri Çağında Hukuk Teknolojileri ve Avukatlık
Inherit The Wind; ABD'de Maymun Davası
10 Püf Noktası; Erken Dönem Dava Değerlendirmesi